«Бейімбет Майлин - қазақ әдебиетінің негізін қалаушылардың бірі»

Биылғы жылы қоғамдық талқылауға Таран ауданына ұлы жерлесіміз Бейімбет Майлиннің атын беру туралы ұсыныс түсті.


Бейімбет Майлин - қазақтың біртуар ардақты да аяулы азаматы. Ұшқыр ой-зердесімен, аса жүрдек қаламымен алуан түрлі сөз өрнегін салып, рухани бай қазына қалдырып кеткен сан қырлы дарын иесі, шалқар шабыттың биік тұғырынан көрінген алып тұлға.Қазақ әңгімелерінің аса көркем үлгілері Бейімбет Майлиннің өзгеше мұрасынан танылатын.Оның әңгімелерінде терең шыншылдық бар. Адам бейнесі, қарым – қатынастары әрдайым нанымды боп шығады. Үлкен суреткер артына тамаша туындыларын қалдырды. Ол — бүгінде де қазақ оқырмандарының ең көп оқитын, қызығып оқитын жазушыларының бірі. Қазақ қаламгерлерінің көпшілігі сияқты, жазуды ақындықтан бастаған. Оның қазақ поэзиясының тарихында өзіндік орны, үлесі бар.Бейімбеттің қазақ поэзиясындағы орны, үлесі ала бөтен шеберлігі, мінсіз көркемдігінде емес. Оның өзіне ғана тән өзгешелігінде, атап айтқанда, жырлаған тақырыбы мен сомдаған бейнелерінде.Жазушы сол замандағы қазақ ауылының тұрмысын, ауыл адамдарының мінез-құлқын қазақ поэзиясында өзіне дейін болмаған ауқымда, терең білгірлікпен және шыншылдықпен жан-жақты суреттеді. Кедейінің болсын, байы мен орташасының болсын дәл, шынайы, типтік бейнелерін жасады және соның бәрін тарихи даму, өзгеру үстінде суреттеді. Бейімбет жасаған бейнелер, оның прозасы мен драмаларындағы сияқты, оқырманға езу тартқызып, сүйіндіріп отыратын ұтымды да шуақты күлкімен — әзіл-ажуамен даралана, әсерлі де қызықты бола түседі.
Бейімбет қаймағы бұзылмаған (бұрынғы Ақтөбе) қазіргі Майлин атындағы қазақ ауылында Қостанай облысы Таран ауданында туып өсті. Қазақ төңкерісіне дейінгі, Кеңес өкіметі үшін күрес аласапыранында, өзі жазықсыз жазаға ұшырағанға дейінгі кеңестік кезеңде реалист суреткер басқа тақырыптарға алаңдамай, өзіне жақсы таныс, өзі қалың ортасында ғұмыр кешкен сол ауыл тіршілігін өз шығармаларының арқауы етіп алады. Өзі сияқты ауылдан шыққан және ауыл өмірін ешкімнен кем білмейтін біраз қаламдастары қаланы, зауыт пен фабриканы, жұмысшы табын шығармаларына тақырып етіп жатқанда, саясат соған үндеп жатқанда, Бейімбет еліге қойған жоқ. Мұны оның ауылдан ұзап шыға қоймағандығынан деп түсіндіруге болмайды. Бұл оның талантының өзіндік сипатына, шығармашылық бейімділігіне, өзіндік таным-түсінігіне байланысты еді. Осы мәселе жөнінде оның өзі де 1931 жылы: «Менің бұл күнге дейін жазған тақырыбым ауыл туралы ғана болып келеді. Өндіріс өмірін суреттеуге мен әлі күнге шейін кірісе алғаным жоқ. Өйткені әлі күнге өндіріс өмірімен таныстығым жоқ» деп жазған. Ақын өлеңдерінің мазмұны мен өзіндік көркемдік сипаттары оның осы ауыл өмірінің реалистік бейнесін сомдауымен ерекшеленеді.
Сондай зиялы, биік, парасатты және аяулы адамдардың бірі, ұлттық мәдениет пен өнеріміздің жалынды жаршысы, қоғам қайраткері – Бейімбет Майлин.
Майлин шығармашылығы - бүкіл қазақ әдебиетін барлық салада байытқан сан қырлы, салауатты, сарқылмас асыл қазына. Адам баласы ылғи қараумен келеді. Өткен күніне тәуба қыла отырып, ол үнемі жақсылықты ілгеріден күтеді, болашағына сенеді. Әдебиеттің өміршеңдігі де адам табиғатының өмірге деген осы сенімін тани білуімен байланысты. Адамды, оның ісін, рухани биіктігін көркем бейнелей алған әдебиеттің болашағы әрқашанда зор. Ол бүгінгі оқырманына да, кейінгі ұрпақтарға да ой салып, оларды ілгері жетелейді, шындық, әділдік үшін күреске тәрбиелейді. ХХ ғасырдың басындағы ұлт-азаттық қозғалыстарынан нәр алған, соның әсерінен жазушылық еңбегін бастаған Бейімбеттің алдан күткен үміті де халық аңсаған бостандық идеясымен үндесті. 1920-21 жылдардағы қазақтың басына түскен аштықты, одан кейін 20-жылдардың аяғынан басталған ұжымдастыру оқиғалары кезінде орын алған асыра сілтеу, сол кездегі шолақ белсенділердің халыққа тигізген зәбір-залалын Бейімбет өз шығармаларында айқын бейнелейді. Өз көзімен көрген сол оқиғалардың бәрі дерлік Б.Майлин шығармаларынан лайықты орын алды.Заманының ірі, саяси, әлеуметтік және экономикалық өзгерістерін көркемсөз арқылы суреттеуге үн қосқан ол аса құнды, мағыналы шығармалар қалдырды.
Бейімбет - қазақ әдебиетінің барлық жанрында тыңнан жол салысқан жазушы. Ол - әдебиет пен журналистика, драматургия саласында белгілі із қалдырған, жүйрік жазушы, абзал азамат. «Майлиннің ілеуде бір адамға ғана боларлық еңбекқорлығы мен іске қабілеттілігі тұстастарын таң-тамаша қалдыратын. Талантпен тізе қосқан еңбек аумағы мол, маңызы баға жетпес қымбат көркем мұраны бізге сый етті»,- Ғабит Мүсірепов айтып өткендей, көп мұра қалды.Қазір жинақтан –жинаққа ауысып жүрген жүзге тарта өлеңдері, ондаған поэмалары, он беске жуық пьесалары, бір жүзден астам журналистік жарияланымдары белгілі.Бейімбеттен қалған қазына –ұлан –байтақ тұтас бір өмір десек, артық болар ма екен. Жазушы қалдырған дүниенің аумағы қандай ірі суреткерге де жеңіл жүк емес. Сол туындылардың бүгінгі күні де маңызы үлкен.
Б.Майлин - өзінің жеке басының азаматтық, адамгершілік қасиеттері жағынан да, шығармашылық, шеберлік үрдістері тарапынан да біздер мен кейінгі ұрапаққа атап айтарлық, мақтанарлық, әркез үлгі - өнеге тұтарлық, тамсандырып ,табындырар тағылымдар қалдырған асқаралы заңғар жазушы.


Прикоснись к истории

20.09.2018 05:54

Прикоснись к истории

Развитием внутреннего туризма занимается местная молодежь.

Латынға көшу - уақыт ағымы

20.09.2018 05:52

Қазақ халқының пікірінше- Кеңес дәуірінде қазақ тілі өз Отанымызда екінші қатарға ысырылған болатын.

«Великий сын своей земли»

20.09.2018 05:48

В исторической летописи любого народа есть немало известных личностей, о которых говорят: «Великий сын своей земли». Таким великим сыном казахского...

«Бейімбет Майлин - қазақ әдебиетінің негізін қалаушылардың бірі»

20.09.2018 05:47

Биылғы жылы қоғамдық талқылауға Таран ауданына ұлы жерлесіміз Бейімбет Майлиннің атын беру туралы ұсыныс түсті.

Вчерашний выпускник – сегодняшний меценат 

23.08.2018 06:39

Вчерашний выпускник – сегодняшний меценат 

Выпускник Красносельской СШ оказал спонсорскую помощь в работе по ремонту крыльца учебного здания.Жителям района Кайрат Маишев знаком как успешный бизнесмен,...

Благое дело на селе - ремонт медпункта

16.08.2018 06:53

Благое дело на селе - ремонт медпункта

При поддержке мецената и активности жителей в селе Николаевка реконструировали здание медицинского пункта.

Валерьяновской школе 60 лет!

09.08.2018 07:07

Валерьяновской школе 60 лет!

От церковно-приходской школы на 5-6 человек до основной школы, соответствующей всем параметрам современного общества.

Владимир Бушкиннің арқасында ауыл мәселесі шешілді

09.08.2018 07:05

Владимир Бушкиннің арқасында ауыл мәселесі шешілді

Асенкритов ауылындағы халықтың жанайқайы мәдениет үйінің бүгінгі ахуалымен тығыз байланысты. Себебі, ауыл үшін маңызды түрлі іс-шаралар да, үйірмелер де едәуір...

Побывали в роли поварят

09.08.2018 07:05

Побывали в роли поварят

3 августа в пришкольном лагере «Капитошка» Красносельской СШ в рамках программы «Рухани жаңғыру» и реализации базового проекта «Саналы Азамат» проведено...

Об истории края расскажет Интернет-блог

25.07.2018 14:29

Об истории края расскажет Интернет-блог

В рамках своего долгосрочного проекта «Сохраняя прошлое, создаем будущее» Тарановская районная библиотека инициировала создание специализированного Интернет-блога, где будут размещаться ранее...

Сохраним и приумножим историю села Елизаветинка

19.07.2018 06:30

Сохраним и приумножим историю  села Елизаветинка

Среди знаменательных и юбилейных дат нашего района в этом году исполняется 118 лет со дня образования с. Елизаветинка. Согласно архивным...

Прикоснулись к тысячелетней истории родного края

12.07.2018 07:18

Прикоснулись к тысячелетней истории родного края

В рамках программы «Рухани жанғыру» директором Набережной СШ Баянбаевым А. С., учителем истории Якубовской Н. В., библиотекарем Елизаветинской с/библиотеки Мирошниченко...

История округа со слов Николая Ионенко

07.06.2018 08:04

История округа со слов Николая Ионенко

Слушать историю края из уст людей, которые сами ее видели и вершили своими руками всегда интересно и познавательно.

Поэт живой, поэт еще не умер…

26.04.2018 06:42

Поэт живой,  поэт еще не умер…

Эти строки для известного тарановского поэта Темиржана Шунгурбаева стали пророческими. Он рано ушел из жизни, но память о нем жива в...

Каждую улицу, каждый уголочек считаю родным

26.04.2018 06:39

Каждую улицу, каждый уголочек считаю родным

Вот уже на протяжении пятидесяти лет в с. Набережное проживает уважаемая односельчанами пенсионерка Рысбике Мурзабаева, где каждую улицу, каждый уголочек...

Музейде де сабақ өтеді

18.04.2018 13:55

«Рухани жаңғыру: болашаққа бағдар» бағдарламасының аясында Б.Майлин атындағы тарихи-өлкетану музейінің қызметкерлерінің ұйымдастыруымен облысымыздың киелі жерлеріне арналған бірқатар іс-шаралар жүргізілді. Б.Майлин...

Мы открываем удивительных людей…

18.04.2018 13:51

Программу «Рухани жаңғыру», инициированную главой государства Н.А. Назарбаевым, трудно переоценить. Это призыв ко всем нам: «Остановитесь, оглянитесь назад, чтобы оценить...

С любви к малой Родине начинается любовь к Родине большой

18.04.2018 13:50

С любви к малой Родине начинается любовь  к Родине большой

Любой  музей, а школьный в особенности, один из самых благодатных факторов воздействия на душу. Здесь воспитательное воздействие начинается с первых...

Познание в потоке истории

11.04.2018 15:08

Учащиеся Набережной СШ узнали, что в их родном районе когда-то обитали мамонты и плескалось теплое море.

Человек-эпоха Сапар Ергалиев

11.04.2018 15:06

Человек-эпоха  Сапар Ергалиев

- Сообща делаем всё, чтобы развитое хозяйство было прибыльное, а людям жилось и работалось интереснее. Ради этого стоит постараться. И...

 
Яндекс.Метрика
Курс валют в Казахстане